Sönn baráttukona - Guðrún Jónsdóttir

Síðustu daga hefur farið fram umræða um fátækt í kjölfar skýrslu Barnaheilla um fátæk börn á Íslandi. Í því samhengi var vel til fundið hjá DV að taka viðtal við Guðrúnu Jónsdóttir, félagsráðgjafa sem lengur en flestir aðrir Íslendingar hafa unnið í námunda við fátæk börn á Íslandi. Hún getur sett fátækt á Íslandi í sögulegt samhengi, gefið okkur innsýn í þróun og dýpkað á allan hátt umræðuna um þetta mikilvæga málefni.

Um miðja síðustu öld starfaði Guðrún Jónsdóttir með fátækasta fólkinu í Reykjavík. Hún var hluti af kerfi sem bar með sér það viðhorf að fátækt væri eðlilegt hlutskipti ákveðins hluta af samfélaginu. Að sjálfsagt væri að fordæma þá sem hallast stóðu og að óeðlilegt væri að allir hlytu sömu vernd í samfélaginu. Í þessum aðstæðum vann Guðrún mikið frumkvöðla starf við að berjast fyrir því að fátækt fólk fengi þá mannvirðingu sem því bar, bæta réttarstöðu þess og lágmarks mannréttindi.

Guðrún Jónsdóttir er flestum kunnug fyrir óþreytandi baráttu fyrir kvenfrelsi og réttindum kvenna. Sú barátta er ekki sprottin úr tómarúmi heldur úr því umhverfi þegar kosningaréttur, menntun  og réttur til embætta voru ekki hluti af veruleika íslenskra kvenna. Margar konur áttu litla möguleika til að sjá fyrir sér og það skapaði víða fátækt og ömurleg örlög. Í starfi með fórnarlömbum fátæktar og ofbeldis hefur Guðrún líka án vafa þurft að þola tortryggni og fordæmingu fyrir að vera hluti af því kerfi sem hún alla tíð reyndi að breyta. Í flestu sem hún hefur tekið sér fyrir hendur hefur hún mótað ný vinnubrögð, rutt brautina og boðið stöðnuðum hugmyndum birginn. Slíkt hlutskipti er aldrei sjálfvalið heldur krefst mikilla fórna og tryggð við sterkar hugsjónir og fjarlæga framtíðarsýn.

Nú hef ég ekki lesið viðtalið í DV en ég vona að þar sé rætt um eitthvað annað og meira en það hvað Guðrún var sniðug að klæða sig sem fegurðardrottning eða hvað hún er almennt í miklu/litlu stuði. Guðrún getur dýpkað skilning okkar á samfélaginu sem við búum í og sagt okkur sögur af því hvernig er að rekast á veggi samfélagsins og takast á við reglur og hefðir sem tryggja völd og áhrif forréttindahópa.